iktisadiyat

Konuk Yazar: Eray Yücel, TCMB

22 Aralık 2010, Çarşamba günü 14:00-19:00 arasında Türkiye Ekonomi Politikaları AraştırmaVakfı – TEPAV önemli bir etkinliğe ev sahipliği yaptı: Merih Celasun’a Saygı Günü. Türkiye’de iktisat disiplininin –halihazırda– yedisinden yetmişine pek çok üyesini doğrudan veya dolaylı yetiştiren değerli hocam Profesör Merih Celasun’u andık. Hocanın öğrencileri, öğrencilerinin öğrencileri, öğrencilerinin öğrencilerinin henüz hoca olamamış asistanları ve asistanların öğrencileri. Bu müteakip kuşaklar aslında bundan önce de sayısız kere aynı salonda toplanmışlardı, belki farkında olmadan. Bu kuşakların her biri Merih Hoca’dan belli dönemlerde ders aldılar, Hocanın belli tespitlerini bire bir aynı şekilde duydular, notlar tuttular. Hoca’ya ödevler hazırladılar, makaleler, bazan beğenilmeyeceğini bile bile ama beğenilmese de saygı göreceğini bilerek. Bu açıdan bakınca bazı tanıdıklarıma –klişe pahasına– Hoca burada olsaydı da görseydi demekten kendimi alamadım. Read the rest of this entry »

Dan Ariely ve Barış İstanbul’da buluşmak üzere bavullarını hazırlarken geçen sene İktisadiyat’ta yazdığım bir yazının altına iliştirdiğim iki TED sunumunu hatırlatmakta fayda var. Fikir Sahibi olmak isteyenler için kısa ve öz iki sunum:

Buggy Moral Code

Are We In Control Of Our Own Decisions?

Canımız, ciğerimizsin TED!

Zaman gazetesi yazarı Atilla Yayla geçtiğimiz haftaki yazısında firmalardan bahsetmiş. Bu meselelere birazcık bulaştığım için ne yazdığını merak edip yazdıklarına bir bakayım dedim. Yazısında Yayla piyasa ekonomisinin planlı ekonomiden daha başarılı olduğunu söylemiş. Ardından firmalara geçip bunları iktisadî kalkınmayla ilişkilendirmeye çalışmış. Firmaların iktisadî gelişmenin başını çektiğini, ülkelerin “yaşam standartlarını yukarı çeken lokomotifler” olduğunu yazmış.

Bu arada, 1991’de Nobel alan iktisatçı Ronald Coase’un 1937’de yayınladığı “The Nature of the Firm” adlı makalesinden de bahsetmiş. Bu makaleyi zamanında Türkçeye çevirmiş ve bir takdim yazısı yazmıştım. Bunlar da artık “piyasadan kalkan” Piyasa dergisinde yayınlanmışlardı. Yayla da yazısında benim çevirimi kaynak olarak göstermiş. Bahsettiği diğer makale de Coase’un 1960’da yayınlanan “The Problem of Social Cost” adlı makalesi. Ancak bu makale firmalarla değil, mülkiyet haklarıyla ilişkili. Makalenin bahsettiği şey, mülkiyet hakları tam bir şekilde tanımlandığında ve bunların serbest ticaretine izin verildiğinde ekonomide iktisadî etkinliğin sağlanacağı.

Read the rest of this entry »

Bugünlerde kafama bir şey takılıyor. Daha doğrusu aklıma geldiğinde sinirleniyorum. O da öğrencilerin ve öğrenciliği biteli birkaç yıl olmuş yirmili yaşlardaki gençlerin yurtdışı tutkusu; hatta takıntısı… Sanılmasın ki yurtdışına çıkmaya veya yurtdışında kalmaya karşıyım. Öyle olsaydı paşa paşa dönerdim Türkiye’ye. Benim derdim yurtdışına çıkmayı takıntı haline getiren, aynı zamanda da Türkiye’yi itin bir taraflarına sokan zihniyetle…
Read the rest of this entry »

İnsanlığın büyük sorunları var ve bu sorunlar tek bir bakış açısıyla çözüme kavuşturulamayacak kadar karmaşık. Acaba bu sorunların çözümsüz bir şekilde dünyada volta atmaya devam etmelerinin nedenleri nedir? Bilimin, insanoğlunun en büyük problemlerinin nedenlerini bulamamasının nedenlerini incelemek, bir araştırmacının (belki de birçok araştırmacının) araştırma ajandasını doldurmak için yeterlidir. Ancak insanlığın, nedenlerin nedenlerini öğrenmeye harcayacak boş zamanı kalmadığı kanaatindeyim. Ford Prefect gibi 12 dakika sonra dünyanın sonu gelecek diyebilecek kudrete sahip olmasam da insanların ilerleme anlayışının sabit olduğu varsayımı altında dünyanın sonunun pek de uzak olmadığını söyleyebilirim. Peki, ne yapmalı? Bu yazıda kendimce yapılması gerekenleri, daha doğrusu yapmak istediklerimi anlatacağım sizlere.

Read the rest of this entry »